Mięsaki tkanek miękkich i kości
W odniesieniu do chorych na mięsaki tkanek miękkich szczególnie istotne jest wprowadzenie do standardowego postępowania zasad leczenia skojarzonego operacji oszczędzających kończynę z wykorzystaniem napromieniania uzupełniającego. Szczególnie istotne są badania nad mięsakami o wysokim stopniu złośliwości z grupy maziówczaka złośliwego (
sarcoma synoviale), gdzie zastosowanie chemioterapii przed- i pooperacyjnej wraz z przedoperacyjną uzupełniającą radioterapią pozwoliło na osiągnięcie 5-cioletnich przeżyć całkowitych na poziomie ponad 70%, zaś 5-cioletnich przeżyć bezobjawowych – 56%. U chorych na mięsaki przestrzeni zaotrzewnowej wdrożono (przy współpracy z Zakładem Brachyterapii) Centrum Onkologii technikę leczenia operacyjnego w skojarzeniu z śródoperacyjną brachyterapią. Dodatkowe uzupełniające napromienianie pooperacyjne z pól zewnętrznych prowadzi do uzyskania u ponad 50% chorych 5-letnich wyleczeń. Inną, niezwykle interesującą grupą chorych na mięsaki, u których z kolei udało się uzyskać niezwykły postęp dzięki poznaniu mechanizmów molekularnych leżących u podstawy tej jednostki chorobowej, stanowią chorzy na zaawansowany nowotwór
dermatofibrosarcoma protuberans (DFSP). Do leczenia tego nowotworu wprowadzono imatynib działający przy obecności genu fuzyjnego COL1A1/PDGF ß (w wyniku rearanżacji chromosomów 17 i 22), co powoduje nieprawidłową ekspresję i stałą aktywację receptora ß płytkopochodnego czynnika wzrostu (PDGFRß; platelet-derived growth factor receptor). Niedawno opublikowano wyniki połączonej analizy dwóch badań II fazy europejskiego programu EORTC 62027 i SWOG0345, oceniających skuteczność i bezpieczeństwo leczenia imatynibem chorych na zaawansowany lub przerzutowy DFSP, jak też oceniających możliwość leczenia neoadjuwantowego w celu ograniczenia zakresu zabiegu operacyjnego. Korzyść kliniczną z leczenia uzyskano u 70,9% chorych (w tym częściową remisję u 46% chorych – łącznie 11 przypadków, w tym 5 DFSP-FS), mediana czasu do progresji choroby wyniosła 1,7 roku, a odsetek rocznych przeżyć wolnych od progresji choroby – 60%; nie osiągnięto mediany przeżyć całkowitych. Podobne są wyniki uzyskane na grupie chorych leczonych imatynibem poza badaniami klinicznymi. Klinika Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków Centrum Onkologii wprowadziło również zasady leczenia skojarzonego chorych na mięsaki kości, stosując z powodzeniem zabiegi operacyjne oszczędzające kończynę (w tym modularne protezy onkologiczne). Klinika Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków Centrum Onkologii współpracuje ściśle pod względem naukowym (i w ramach badań klinicznych) z innymi wiodącymi europejskimi ośrodkami zajmującymi się mięsakami, Soft Tissue and Bone Sarcoma Group EORTC (
http://www.eortc.be) oraz jest członkiem stowarzyszonym przy Conticanet (Connective Tissue Network of Excellence). Prof. dr hab. med. Piotr Rutkowski współuczestniczył w opracowaniu zaktualizowanych rekomendacji ESMO dotyczących leczenia mięsaków tkanek miękkich i kości.
