Przykładowa forma wizualizacji, relaksacji i medytacji

1. Wizualizacje

Wizualizacje przypominają marzenia na jawie. Wystarczy zamknąć oczy i zacząć tworzyć w głowie różne obrazy, co pomaga zrelaksować się, zasnąć lub zmniejszyć odczuwany niepokój. Biorą w tym udział wszystkie zmysły. Przed każdym przywołaniem pożądanych obrazów warto jest poświęcić chwilę na relaksację.

Poniżej opisano formy wizualizacji, przywołujące walkę z nowotworem.

  1. Stwórz w wyobraźni obraz nowotworu. Myśl o raku jako o tworze złożonym z bardzo słabych, zdezorientowanych komórek. Pamiętaj, że nasze ciało niszczy komórki rakowate tysiące razy w ciągu życia. Uświadom sobie, że w celu wyzdrowienia potrzebny jest powrót mechanizmów obronnych organizmu do naturalnego, zdrowego stanu.
  2. Jeżeli jesteś teraz w trakcie leczenia , wyobraź sobie, że to leczenie ingeruje w Twoje ciało w zrozumiały dla ciebie sposób. Jeżeli poddawany jesteś terapii radiacyjnej, wyobraź sobie ją jako strumień milionów pocisków energii, uderzających we wszystkie komórki na swej drodze. Zdrowe komórki są w stanie naprawić wyrządzone im szkody, lecz komórki rakowe nie potrafią tego dokonać, bo są słabe. Jeżeli jesteś poddawany chemioterapii, wyobraź sobie, jak lek dostaje się do Twojego organizmu i przenika do krwioobiegu. Przedstaw sobie, że lek ten działa jak trucizna. Zdrowe komórki są silne i inteligentne, zatem nie wchłaniają trucizny tak łatwo. Komórka nowotworowa jest słaba i niewiele trzeba, by ją zabić. Wchłania truciznę i jest usuwana z ciała.
  3. Wyobraź sobie, jak Twoje własne białe krwinki docierają tam, gdzie znajduje się nowotwór, rozpoznają komórki anormalne i niszczą je. Dysponujesz wielką armią białych krwinek. Są silne i agresywne. Są także przebiegłe. Białe krwinki odnoszą zwycięstwo. Komórki nowotworowe nie są żadnym przeciwnikiem.
  4. Wywołaj obraz kurczącego się guza nowotworowego. Zobacz, jak martwe komórki nowotworowe zbierane są przez ciałka krwi i eliminowane z Twego ciała w naturalny sposób.
  5. Zobacz siebie - przybywa Ci energii i apetytu, czujesz się szczęśliwy w otoczeniu kochającej rodziny, a Twój nowotwór się kurczy i w końcu zanika.
  6. Pogratuluj sobie współuczestnictwa w procesie powrotu do zdrowia. Rozluźnij powieki i powróć do zajęć.

Propozycje wizualizacji guza przy radioterapii to topniejący lód (rak), który znika pod wpływem słońca (radioterapia). Z kolei propozycja wizualizacji guza przed operacją to wycinanie chwastu (raka).

Przy chęci zniwelowania bólu można stosować poniżej opisane postępowanie.

  1. Skoncentruj się na bólu. Jakiego jest koloru ? Zobacz wyraźnie jego kolor, kształt i wielkość.  Może jest to jaskrawoczerwona kula ? Może ma wielkość piłki tenisowej ?
  2. W myślach zawieś tę kulę w przestrzeni , w odległości około trzech metrów od swego ciała.
  3. Powiększ kulę do rozmiarów piłki do koszykówki. Następnie zmniejsz ją do wielkości groszku. Teraz pozwól jej przyjąć rozmiar, jaki wyobraziłeś ją sobie za pierwszym razem.
  4. Zacznij zmieniać kolor kuli. Nadaj jej kolor różowy, a następnie bladozielony.
  5. Weź bladozieloną kulę i umieść ją tam , gdzie zobaczyłeś ją po raz pierwszy. W tym momencie zauważ, czy ból się zmniejszył, czy też nie.
  6. Kiedy otworzysz oczy, gotów będziesz do podjęcia swych zwykłych zajęć.

Można też zastosować taki sposób: wyobraź sobie białe krwinki i wyślij je w miejsce bólu; wizualizuj, jak sobie skutecznie radzą, gdy już natrafią na raka i ból, a następnie pogratuluj sobie dobrze poprowadzonej terapii i wróć do zajęć.

Innym sposobem pokonywania bólu jest miłe spędzanie czasu podczas ataku bólu, aby o nim zapomnieć i rozluźnić się.

Poniżej opisano dwie formy wizualizacji przy stawianiu celów.

  1. Postaw sobie cele. Muszą one być konkretne i szczegółowe (np. chcesz mieć więcej pieniędzy ?) Wyznacz cele realistyczne i możliwe do zrealizowania, a następnie zastanów się, jak je osiągnąć.
  2. Nie bój się marzeń. Planując ich zrealizowanie, mówisz swojemu ciału, że zamierzasz dalej żyć. Ufasz w swoje możliwości zaspokajania własnych potrzeb. Panujesz nad własnym życiem i tworzysz pozytywny wizerunek własnej osoby. Ustalasz priorytety. Wiesz już, co dla ciebie będzie najlepsze, i czego naprawdę oczekujesz od życia.

Przy wybaczaniu można stosować następujące kroki wizualizacji:

  1. usiądź na wygodnym krześle z zamkniętymi oczami, a stopy ułóż płasko na podłodze,
  2. utwórz w swym umyśle wyraźny obraz osoby, wobec której czujesz urazę,
  3. wyobraź sobie, jak przydarza się jej coś dobrego, i zobacz, jak spotyka na swej drodze: miłość, uznanie, cokolwiek - powodujące radość,
  4. bądź świadomy własnych reakcji i pomyśl o roli, jaką mogłeś odegrać w stresującym wydarzeniu pomiędzy wami; pomyśl o tym, w jaki sposób mógłbyś reinterpretować samo wydarzenie i zachowanie tej osoby,
  5. uświadom sobie, o ile bardziej czujesz się lepiej i o ile żywisz mniej urazy; teraz jesteś gotów do otwarcia oczu i powrotu do zajęć.

2. Relaksacja

Niezależnie od wykorzystywanej techniki, głównym celem relaksacji jest zredukowanie do minimum napięcia mięśniowego, a przez to również napięcia nerwowego, stanu niepokoju i zaburzeń równowagi emocjonalnej. Istnieje wiele argumentów, potwierdzonych klinicznie, przemawiających za użytecznością terapii relaksacyjnej w opanowaniu stanów niepokoju, związanych ze stylem życia lub ciężkimi chorobami, takimi jak nowotwór. Relaksacja poprawia również nastrój, pomaga lepiej znosić cierpienie oraz zmniejszyć lub uniknąć bólu w sytuacjach nasilenia dolegliwości oraz ułatwia zasypianie.

Popularne, przykładowe formy relaksacji wymieniono poniżej.

  1. Sen. Potrzebne jest po pierwsze odpowiednia liczba godzin regularnego snu. Przed pójściem do łóżka warto poświecić chwilę na relaksację, wyciszenie. W przypadku spiętych mięśni jest o wiele trudniej zasnąć.
  2. Ćwiczenia fizyczne. W odpowiednim zakresie pomagają zmniejszyć napięcie fizyczne poprzez zmęczenie mięśni. Ćwiczenia fizyczne ożywiają ciało i poprawiają samopoczucie, łagodzą depresję, sprzyjają procesom powrotu do zdrowia.
  3. Hobby i wakacje. Dostarczają okazji do relaksu, odprężenia i pewnego uwolnienia się od problemów.
  4. Muzykoterapia. Podczas muzycznych sesji terapeutycznych można słuchać muzyki, grać na instrumentach, śpiewać albo pisać teksty. Muzykoterapia może pomóc złagodzić ból i kontrolować nudności i wymioty. Muzykoterapia jest bezpieczną formą terapii i do udziału w niej nie jest potrzebny talent muzyczny. Terapia muzyką może poprawiać jakość życia pacjentów. Ponadto może zapewniać pewien korzystny wpływ na nastrój i dolegliwości bólowe.
  5. Masaż. Zmniejsza napięcie mięśni oraz zwiększa przepływ krwi. Korzystnie wpływa na odczuwanie stresu lub zmęczenia oraz na zmniejszenie bólu. Planowany masaż zawsze należy stosować w porozumieniu z lekarzem.

Poniżej opisano wytyczne jednej z przykładowych technik relaksacyjnych.

  1. Udaj się do spokojnego pomieszczenia z łagodnym oświetleniem. Zamknij drzwi. Usiądź na wygodnym krześle. Stopy ułóż płasko na podłodze. Oczy miej zamknięte.
  2. Uświadom sobie swój oddech.
  3. Zaczerpnij kilka razy powietrza i przy każdym wydechu powiedz sobie w myślach : ,,Rozluźnij się’’.
  4. Skoncentruj się na swojej twarzy. Wyczuj wszelkie napięcia twarzy i oczu. Stwórz w wyobraźni obraz tego napięcia - np. węzeł na sznurze, a następnie zobrazuj w myślach, jak miejsce rozluźnia się i układa wygodnie, jak rzucona luźno gumka recepturka.
  5. Poczuj, jak Twoja twarz i oczy rozluźniają się, i jak w miarę tego całe Twoje ciało ogarnia fala odprężenia.
  6. Napnij mięśnie oczu i twarzy, ściskając je silnie, a następnie rozluźnij je i poczuj rozlewające się po Twoim ciele odprężenie. Zastosuj te instrukcje do innych części ciała.
  7. Teraz wyobraź sobie, że jesteś w przyjemnym otoczeniu przyrody- w miejscu, w którym czujesz się swobodnie. W myślach wypełnij je kolorem.
  8. Wypuszczaj spokojnie powietrze i w rytm wydechu rozluźniaj ciało.
  9. Po całkowitym rozluźnieniu odpoczywaj w tym samym stanie przez kilka minut, po czym wróć do codziennych zajęć.

Jeżeli stwierdzisz, że chcesz się zrelaksować i zmniejszyć odczuwany ból za pomocą rytmicznego oddychania, to zastosuj niżej podane wytyczne.

  1.  Załóż słuchawki i puść sobie wolną, znaną Tobie muzykę.
  2. Przy każdym wolnym oddechu powoli rozluźniaj poszczególne części ciała, jedną po drugiej. Zacznij od stóp.
  3. Przy każdym wydechu skup się na całym obszarze ciała i poczuj jak się rozluźnia. Spróbuj sobie wyobrazić uciekające z niego napięcie.
  4. Pomyśl o nabyciu płyt relaksacyjnych.

3. Medytacja

W jaki sposób medytować ? Osoba początkująca powinna przyjąć określoną pozycję, zrelaksować się fizycznie, a następnie spróbować skoncentrować się na jednej rzeczy. Relaksacja i koncentracja wzajemnie się uzupełniają. Przedmiotem koncentracji może być dowolna rzecz (czynność - np. oddychanie, taniec; przedmiot - np. obraz; dźwięk - np. śpiew, modlitwa, słuchanie muzyki lub w końcu myśl - np. konkretna wartość moralna). Należy następnie skupić się na tej rzeczy wyłączając inne myśli, zwłaszcza te negatywne.

Anna Domańska pacjentka Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli w Lublinie oraz Kliniki Ortopedii i Traumatologii w SPSK 4 w Lublinie

Źródło opracowania:

1. ,, Porady lekarza rodzinnego. Dieta antynowotworowa i metody leczenia.’’ , Wydawnictwo Literat , Toruń 2011

2. ,,Triumf życia’’. Możesz mieć przewagę nad rakiem.’’ O. Carl Simonton , Stephanie Matthews-Simonton, James L.Creighton , polski przekład : Wydawnictwo JK (Feeria, Aha!) , Łódź 2012

Witryna wydawnictwa : http://wydawnictwofeeria.pl/pl/ksiazka/triumf-zycia